Gepubliceerd op 10 februari 2026
Woerden en kaas zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden. Al eeuwenlang wordt in en rond Woerden kaas gemaakt, verhandeld en gegeten. Niet voor niets staat Woerden bekend als dé kaasstad van het Groene Hart. Een belangrijk symbool hiervan is de Woerdense kaasmarkt, die jaarlijks weer tot leven komt in het historische centrum van de stad.
Benieuwd naar het verhaal achter de Woerdense kaasmarkt, de tradities en de rol van kaas in de regio? Je leest het hier.
De vruchtbare polders rondom Woerden vormden eeuwenlang een ideaal landschap voor veehouderij en zuivelproductie. Boeren uit de regio maakten kaas en boter op hun eigen boerderijen. Tot ongeveer 1870 gebeurde dit volledig ambachtelijk. Kaaskopers trokken langs de boerderijen om kazen in te kopen, die zij vervolgens met winst doorverkochten.
Omdat veel kaaskopers vaste adressen hadden, was de concurrentie beperkt. Toch legde deze manier van werken de basis voor Woerden als belangrijk centrum voor de kaashandel in het Groene Hart.
In de 18e en 19e eeuw ontstonden op meerdere plekken in Nederland kaasmarkten. De kaasmarkt in Gouda bestond al, en ook Bodegraven kreeg in 1882 een eigen kaasmarkt. Woerden kon natuurlijk niet achterblijven.
In 1885 namen drie initiatiefnemers het voortouw om een wekelijkse kaasmarkt in Woerden te organiseren. Vanaf dat moment brachten kaasboeren uit Woerden en omliggende dorpen zoals Kamerik, Zegveld, Linschoten en Harmelen hun kazen naar het centrum van de stad. Op het Kerkplein werd de kaas verhandeld aan de hoogstbiedende kaashandelaar.
Onderhandelen gebeurde op traditionele wijze met het bekende ‘handjeklap’. Dit zorgde voor meer concurrentie en een eerlijke prijs voor de boeren. De Woerdense kaasmarkt groeide uit tot een levendig en herkenbaar onderdeel van het stadsleven.
Het einde van de dagelijkse handel
Na de Tweede Wereldoorlog veranderde de zuivelindustrie. Steeds minder boeren maakten zelf kaas en de handel verplaatste zich naar fabrieken en grote kaashandelaren. Hierdoor verloor de kaasmarkt haar oorspronkelijke functie als handelsplek. Het handjeklap verdween en uiteindelijk stopte de wekelijkse kaasmarkt in Woerden.